Long read
Veilige zwangerschappen

Wist ik veel: 5 dingen die je niet wist over Seksuele Rechten in ontwikkelingslanden

Seks. Een onderwerp waar we in Nederland graag over praten, nadenken, debatteren en filosoferen. De vrijheid die we hierbij voelen is voor ons heel normaal. En niet alleen de vrijheid om hierover te praten, maar ook de vrijheid om zelf bewuste (en soms minder bewuste) keuzes te maken rondom seks. Voor veel jongeren in ontwikkelingslanden is dit een heel ander verhaal. Seksuele en Reproductieve gezondheid en Rechten zijn daar lang niet zo vanzelfsprekend als hier in Nederland. Veel jongeren worden vaak de investeringen en kansen ontnomen die ze nodig hebben om hun volledige potentieel te realiseren. Hier onderzoeken we waarom regeringen de seksuele en reproductieve gezondheid en rechten (SRGR) van elke jongere zou moeten waarborgen.

Wat is SRGR precies? Het is een overkoepelende term voor verschillende kwesties die zowel mannen als vrouwen treffen. Het vertegenwoordigt vier afzonderlijke gebieden:

  1. Seksuele gezondheid: seksuele ontwikkeling vrij van ziekte en geweld
  2. Seksuele rechten: de rechten van alle mensen om vrijuit over hun seksualiteit te beslissen
  3. Reproductieve gezondheid: fysiek, mentaal en sociaal welzijn in alle aangelegenheden die verband houden met het menselijk voortplantingssysteem
  4. Reproductieve rechten: de rechten van mensen om vrij te beslissen over het aantal en de onderlinge afstand van hun kinderen

Zijn SRGR-programma’s relevant voor Nederland, of zijn ze bedoeld voor landen met een een lagere levensstandaard?

Seksuele Reproductieve gezondheid en rechten zijn belangrijk voor iedereen, in elk land. In Nederland is wettelijk vastgelegd dat alle jongeren de mogelijkheid moeten hebben om zich goed voor te laten lichten over seks. Het gevolg hiervan is onder andere dat Nederlands meisjes en vrouwen hun eigen lichaam goed kennen en begrijpen. Daarnaast is het in Nederland gemakkelijk om als jongere aan anticonceptie te komen. In veel ontwikkelingslanden is dit een heel ander verhaal. Zo wordt er niet gepraat over seks en heerst er nog steeds een groot taboe rond het thema. Meisjes en vrouwen durven niet vrijuit te praten, laat staan dat ze eventuele voorzieningen opzoeken. In veel gevallen is het sociaal en cultureel niet geaccepteerd om seks te hebben voor het huwelijk. Dit maakt het nog complexer om het onderwerp bespreekbaar te maken.

Hoe de wereld eruit zou zien als elke jongere toegang zou hebben tot seksuele reproductieve gezondheid en rechten? 

Als we jonge mensen ‘empoweren’ en hen in staat stellen hun eigen beslissingen te nemen met betrekking tot seksualiteit en reproductie, zal elke zwangerschap gewenst zijn. Als we jonge mensen voorzien van leeftijdsgebonden seksuele voorlichting op school en goede informatie over verschillende anticonceptiemethoden, zullen de tienerzwangerschappen verminderen. Als we jongeren zonder vooroordeel onderwijzen over seksualiteit, respect, empathie en sociale insluiting bevorderen, bestaat seksueel geweld niet.

Door de seksuele en reproductieve gezondheid en rechten van elke jongere mogelijk te maken, zijn ze meer geneigd om op school te blijven, een onbedoelde zwangerschap te vermijden en hun families en gemeenschappen te ondersteunen. Uiteindelijk zal dit bijdragen aan het creëren van meer gelijkwaardige samenlevingen over de hele wereld.

Hoe draagt een regering bij aan vooruitgang in Seksuele en Reproductieve Gezondheid en Rechten (SRGR)? Waarom is het voor Simavi cruciaal regeringen verantwoordelijk te houden?

Om meisjes en vrouwen in staat te stellen om de baas te zijn over hun eigen seksualiteit en alles wat daarmee samenhangt is het essentieel dat het beleid in een land en bepaalde procedures staan als een huis. Zo moeten jonge mensen goed geïnformeerd worden, en moeten SRGR voorzieningen vrij toegankelijk zijn voor iedereen. Simavi opereert in landen waar het bij wet verboden is om seksuele voorlichting en goeie informatie te verstrekken. De regering van Uganda gaat seksuele voorlichting op scholen bijvoorbeeld uit de weg. In een groot aantal landen is het ook heel normaal om seksuele diversiteit of abortus niet bespreekbaar te maken op scholen. Bovendien wordt er vaak geen anticonceptie verstrekt aan alle meisjes en vrouwen. Zo is het in Indonesië verboden om pubers van condooms of andere anticonceptiemiddelen te voorzien. Simavi houdt samen met andere organisaties de regeringen van deze landen verantwoordelijk voor hun beleid. Dat doen we onder andere door de landen te houden aan internationale verdragen en afspraken waar ze zelf mee hebben ingestemd. We wijzen erop dat ze hun beleid moeten aanpassen en toepassen in de praktijk. Landen die wél hun verantwoordelijkheid nemen en seksuele informatie vrij verspreiden maken het mogelijk dat meisjes en vrouwen in staat zijn betere keuzes te maken rondom hun SRGR.

Hoe benadert Simavi hiv/aids in haar SRGR-programma’s?

Simavi gelooft dat hiv/aids onlosmakelijk verbonden is met SRGR. SRGR gaat over het recht op seksuele en reproductieve gezondheid. Het recht op seks in een gezonde en veilige omgeving, zonder het risico te lopen op een soa of ongeplande zwangerschap. Hiv is seksueel overdraagbaar en kan worden voorkomen met een condoom. Het is van levensbelang dat er na onveilige seks snel een hiv-test volgt, zodat er meteen een adequate behandeling gestart kan worden. Zo voorkom je aids en ook het besmettingsrisico. Simavi richt zich op het gebeid van SRGR vooral op meisjes en vrouwen. Met name op de groepen die door sociaal-culturele en biologische redenen meer risico lopen op hiv. Daarom is hiv/aids informatie en educatie onderdeel van ons SRGR-programma. Wij vinden dat voorbehoedsmiddelen beschikbaar moeten zijn voor iedereen, en dat meisjes en vrouwen leren hoe ze veilige seks kunnen afdwingen. Als er sprake is van infectie met het hiv-virus dan maakt Simavi zich hard voor de juiste behandeling. Ook steunen we de meisjes en vrouwen zodat ze zo normaal mogelijk kunnen leven, vrij van een stigma en discriminatie.

Hoe verhouden Simavi’s belangrijkste peilers, SRGR en WASH, zich tot elkaar?

De twee thema’s seksuele en reproductieve gezondheid én toegang tot schoon water zijn essentieel voor een gezond leven. Er is meer nodig voor een goed leven, maar deze twee onderwerpen behoren tot onze expertise. Nederland heeft bovendien historisch gezien als land al veel ervaring met beide thema’s. WASH en SRGR thema’s gaan op gemeenschapsniveau vaak hand in hand. Kinderziekenhuizen bijvoorbeeld, kunnen niet functioneren zonder schoon drinkwater, sanitatie en hygiëne. Gezonde zwangerschappen en menstruele hygiëne kunnen niet bestaan zonder veilig drinkwater en goeie sanitaire voorzieningen. Vaak leent het bespreken van menstruele hygiëne zich ook voor het creëren van een opening naar meer gevoelige onderwerpen, zoals seks.

Bij Simavi werken we met veel liefde en enthousiasme aan een gezond leven voor iedereen en we geloven dat Seksuele Reproductieve gezondheid en rechten daarin centraal staan. Meer leren over onze programma’s? Lees hier verder.

 

Start de conversatie

Deel dit artikel

Long reads

Een long read is een diepgaand artikel over één van de onderwerpen waar wij ons mee bezighouden.

Meer ‘long reads’ Lees volgende long read